Xưng hô trong tiếng Cơ Tu

Tóm tắt

Xưng hô là hành vi ngôn ngữ phổ biến trong giao tiếp. Tuy nhiên, mỗi một cộng đồng dân tộc có một cách xưng hô riêng. Bài viết này có mục đích làm rõ cách thức xưng hô và các đặc trưng văn hóa được thể hiện qua cách xưng hô của người Cơ Tu. Kết quả nghiên cứu cho thấy, các phương tiện được sử dụng để xưng hô của người Cơ Tu khá phong phú nhưng vai trò chủ yếu thuộc về các đại từ nhân xưng. Ở các hoàn cảnh giao tiếp khác nhau, khi hô (gọi) người Cơ Tu có thể sử dụng nhiều phương tiện khác nhau như: đại từ nhân xưng, các từ chỉ quan hệ thân tộc, tên riêng…nhưng khi xưng thì luôn luôn sử dụng đại từ nhân xưng ngôi thứ nhất (aku-tôi, zươ- chúng tôi, hai người, azi-chúng tôi, nhiều người). Chính vì vậy, đặc trưng nổi trội nhất trong cách xưng hô của người Cơ Tu là tính bình đẳng giữa các vai giao tiếp. Bên cạnh đặc trưng này, cách xưng hô của người Cơ Tu cũng gắn liền với một số nhân tố khác như: các thành viên tham gia giao tiếp đã có con hay chưa; cùng huyết thống hay không.