Hệ thống thanh điệu thổ ngữ Nghi Ân (Vinh - Nghệ An)

Tóm tắt

Nghiên cứu này phân tích thực nghiệm hệ thống thanh điệu thổ ngữ Nghi Ân (Vinh – Nghệ An) dựa trên phát âm của 10 cộng tác viên (4 nam, 6 nữ). Kết quả cho thấy hệ thống này có 4 thanh điệu ở các âm tiết mở và kết thúc bằng âm vang và 2 thanh điệu ở các âm tiết kết thúc bằng âm tắc và chúng phân biệt nhau ở các tiêu chí cao độ, chất giọng và chất lượng nguyên âm. Trong so sánh với hệ thống thanh điệu đầy đủ của tiếng Việt, hệ thống 4+2 thanh điệu này có sự hỗn nhập của hai cặp thanh điệu sắc - hỏi và nặng - ngã khiến cho nó vừa có nét chung, vừa có điểm đặc biệt so với các thổ ngữ khác trong vùng “Nghi Lộc ngữ”. Từ những kết quả này, chúng tôi đưa ra các bàn luận, kiến giải về quá trình hình thành thanh điệu và các thổ ngữ, phương ngữ tiếng Việt.