Nghĩa biểu trưng của con số “ba” trong thành ngữ, tục ngữ Thái

Tóm tắt

Dân tộc Thái có ngôn ngữ thuộc ngữ hệ Thái-Kadai. Họ gọi chung thành ngữ, tục ngữ của mình là “quam chiên lang” (lời truyền lại). Những đơn vị ngôn ngữ này tập trung nhiều tri thức dân gian sâu sắc. Khảo sát 6.602 đơn vị thành ngữ, tục ngữ Thái, xác định được số lần xuất hiện con số “ba” là 132/99 đơn vị. So sánh với các con số khác, con số “ba” xuất hiện nhiều thứ hai (chỉ sau con số “một”). Chúng biểu đạt những hướng nghĩa biểu trưng thú vị như: tính hoàn chỉnh; số ít/số nhiều/ấn tượng kiêng kị/tính chất phức tạp; sự thay đổi hoặc sức mạnh. Nghĩa biểu trưng của con số “ba” trong thành ngữ, tục ngữ Thái góp phần phản ánh nhân sinh quan, thế giới quan của đồng bào dân tộc thiểu số. Bài viết sẽ tập trung trình bày giá trị văn hoá chung, phân loại và phân tích nghĩa biểu trưng của con số “ba” trong thành ngữ, tục ngữ Thái nhằm xác định những đặc điểm ngữ nghĩa căn bản của con số này một cách hệ thống.